[code:1][/code:1]

Thursday, October 14, 2004

بروجرد در صدر اسلام – بخش دوم


مطالب بخش نخست بر اساس پاره ای منابع تاریخ اسلام بیان شده اند. بر اساس این نوشته مسلمانان نماینده ای را به بروجرد سوم می فرستند که در نهایت منجر به جنگ می شود که این جنگ در قادسیه به نفع مسلمین به پایان می رسد و بعد از آن جنگ نهاوند پیش می آید

:از مطلب فوق برداشت مطالب چندی برداشت می شود

یک- بروجرد در دهه های اول اسلام و به عبارت دیگر در دوره ساسانیان وجود داشته است

دو –این که بطور خاص نماینده ای به بروجرد رفته نشان می دهد که بروجرد در زمان ساسانیان شهری بزرگ و مهم بوده و احتمالا از مراکز حکومتی ایرانیان بوده است

سه – صرف نظر از تبدیل گ به ج توسط اعراب، نام بروجرد در 15 قرن گذشته تغییر چندانی نیافته و احتمالا در زمان ساسانیان نام آن بروگرد بوده است

چهار – بر اساس نوشته های موجود بروجرد در آن زمان بخشی از ناحیه ماه نهاوند بوده که خود ماه نهاوند دارای دو قصبه بروجرد و نهاوند بوده است

پنج – کلمه ثالث یا سوم بعد از بروجرد می تواند جالب توجه باشد. ممکن است چنین تصور شود که در آن زمان چندین بروجرد وجود داشته که با شماره گذاری از هم جدا می شده اند. این احتمال مردود است زیرا تا کنون نام هیچ محل دیگری مشابه بروجرد در منابع تاریخی ذکر نشده و دست کم در نواحی مورد اشاره این نوشته که شامل عراق و غرب ایران می شود منطقه ای با نامی مشابه یا نزدیک به آن وجود نداشته و ندارد. احتمال دوم این است که بروجرد در آن زمان منطقه ای بزرگ در ایران بوده (مثلا یک استان) که بخش های مختلف آن بر اساس شماره از هم جدا می شده اند.

لازم به ذکر است که در پاره ای ادوار، بروجرد مرکز ایالتی بنام ایالت ثلاث (سه گانه) یا شهر های ثلاث بوده که بعنوان مثال در زمان قاجار بروجرد، نهاوند و ملایر کنونی (دولت آباد) را شامل می شده است. ممکن است در گذشته های دورتر و در زمان ساسانیان و صدر اسلام نیز چنین وضعیتی بوده است . البته با توجه به تاریخ کمتر ملایر، باید تحقیق شود که شهر سوم چه نام داشته است


در شرق روستای بیاتان اشترینان کوهی است بنام کوه یزدگرد که مرز بروجرد و ملایر را تشکیل می دهد. بقایای یک قلعه باستانی در بالای کوه دیده می شود که با توجه به نام کوه و قلعه (یزدگرد) و عقاید مردم و نوشته های تاریخی، محل گرد آمدن سپاهیان ایرانی در جنگ با اعراب بوده است. بنا بر آنچه که در منابع تاریخی آمده یزدگرد پادشاه ساسانی بعد از شکست در جنگ نهاوند به سوی بروجرد شتافت و در همین شهر درگذشت. در تپه های شمال شهر بروجرد، آرامگاهی کهن بنام زوّاریون وجود دارد که برخی معتقدند آرامگاه یزدگرد است

به هر حال، پاره ای از تاریخ بروجرد به زمان ساسانیان و حمله اعراب بر می گردد که متاسفانه با شهرت یافتن جنگ نهاوند، توجه نویسندگان از مناطق و نام های دیگر دور مانده است و لازم است مطالعه جامع تری در این خصوص انجام گیرد

1 Comments:

At 1/08/2005, Anonymous Anonymous said...

this is a very nice history. thank you. can you tell me more about the ancient persia and lurestan in that time?

 

Post a Comment

Links to this post:

Create a Link

<< Home